ص 105 ) سور قل ( ق ) سوره‌هاى كافرون ، اخلاص ، فلق و ناس را گويند كه با كلمهء قل آغاز مىشوند ( پژوهشى در تاريخ قرآن كريم ، ص 105 - تاريخ قرآن ، ص 597 - تاريخ جمع قرآن كريم ، ص 224 ) سور مئون ( م ء ) يا ( - ) سور مئين سور مئين ( مأين ) ( م ) صدگانه به سوره‌هايى اطلاق مىشود كه تعداد آيات آنها از صد بيشتر باشد . ( قرآن‌پژوهى ، ص 14 - تاريخ قرآن ، معرفت ، ص 80 ) الف - اين سوره‌ها عبارتند از توبه ، نحل ، هود ، يوسف ، كهف ، اسراء ، انبياء ، طه ، مؤمنون ، شعرا و صافات . اين قسم سوره‌ها از آن جهت به اين نام خوانده شده است كه از سوره‌هاى طولانى كوتاه‌تر است ولى آيات آنها بالغ بر صد آيه مىشود . ( آشنايى با علوم قرآن ، ص 197 ) ب - سوره‌هايى است كه با فاصلهء چند سوره به دنبال سبع طوال در قرآن آمده و هريك از آنها شامل صد آيه يا كمى كمتر و يا كمى بيشتر است و هفت سورهء قرآن حائز چنين شرايطى هستند كه به ترتيب عبارتند از سوره‌هاى بنى اسرائيل ، كهف ، مريم ، طه ، انبياء ، حج و مؤمنون ج - به عقيدهء ابو الفتوح از سورهء يونس آغاز مىگردد و به مؤمنون مىرسد كه مجموعا چهارده سوره را تشكيل مىدهند ( پژوهشى در تاريخ قرآن كريم ، ص 101 ) سور مثانى ( م ) دربارهء سوره‌هايى كه به مثانى موسوم هستند اقوال مختلفى وجود دارد . ( پژوهشى در تاريخ قرآن كريم ، ص 102 ) - مثانى سور مخاطبات ( م ط ) سوره‌هايى كه داراى مخاطب هستند . سور مدنى سوره‌هايى كه در مدينه بر رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله نازل شده‌اند - آيهء مدنى - مدنى سور مسبحات ( م س بّ ) سوره‌هايى كه با تسبيح خداوند شروع مىشود . الف - مسبحات سوره‌هايى است كه با « سَبَّحَ لِلَّهِ » يا « يُسَبِّحُ لِلَّهِ » آغاز مىشود و آن پنج سوره است : حديد ، حشر ، صف ، جمعه و تغابن . ( تفسير نمونه ، ج 23 ، ص 292 ) ب - سوره‌هايى كه با تسبيح آغاز گردد : سوره‌هاى اسراء ، حديد ، حشر ، صف ، جمعه ، تغابن و اعلى را مسبحات گويند ، زيرا سوره‌هايى هستند كه با كلمه‌اى از ماده « سبح » شروع مىشوند . و اين سوره‌ها را مسبحات سبعه گويند . ( پژوهشى پيرامون آخرين كتاب الهى ، ج 1 ، ص 222 - پژوهشى در تاريخ قرآن كريم ، ص 105 و 106 - تاريخ قرآن ، ص 596 - و . . . ) سور مشقشقتان ( م ش ش ق ) به فلق و ناس مشقشقتان گفته شده ( الاتقان ، ج 1 ، ص 196 ) سور معوذتان ( م ع وّ ذ ) فلق و ناس را معوذتان مىخوانند . ( الاتقان ، ج 1 ، ص 196 ) سور معوذتين ( م ع وّ ذ ت ) دو سورهء آخر قرآن